Rất nhiều nhà ống ở Hà Tĩnh, đặc biệt khu vực Kỳ Anh, Vũng Áng nơi dân cư đông và buôn bán nhỏ lẻ phát triển, đang ở dạng vừa ở vừa kinh doanh: tầng một bán hàng tạp hóa, gas, vật liệu xây dựng, tầng trên là chỗ ở gia đình. Từ khi Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ 2024 có hiệu lực năm 2026, nhóm PCCC nhà ở kết hợp kinh doanh này phải đáp ứng thêm những điều kiện cụ thể mà nhiều chủ nhà chưa nắm rõ.
Ba nhóm yêu cầu PCCC nhà ở kết hợp kinh doanh
Với nhà ở thông thường, yêu cầu cơ bản gồm: lắp đặt và sử dụng thiết bị điện an toàn, bố trí khu vực bếp và nơi thờ cúng, đốt vàng mã cách xa vật liệu dễ cháy, có sẵn phương tiện chữa cháy tại chỗ như bình chữa cháy xách tay, và duy trì lối thoát nạn không bị chiếm dụng.
Với nhóm PCCC nhà ở kết hợp kinh doanh dạng sản xuất, kinh doanh, ngoài các yêu cầu trên còn phải có biển cảnh báo, biển chỉ dẫn về an toàn cháy nổ, và có giải pháp ngăn cháy giữa khu vực sản xuất kinh doanh có nguy hiểm cháy nổ với khu vực để ở. Đây là điều kiện áp dụng cho phần lớn nhà ống bán hàng tạp hóa, quần áo, đồ gia dụng thông thường tại các khu dân cư đông đúc.
Với nhà kinh doanh hàng hóa, chất dễ cháy nổ như gas, xăng dầu, hóa chất, vật liệu xây dựng dễ bắt lửa, yêu cầu nghiêm ngặt hơn hẳn: không được bố trí chỗ ngủ trong khu vực sản xuất kinh doanh, phải có hệ thống báo cháy, giải pháp thông gió phù hợp, thiết bị phát hiện rò rỉ khí cháy tương ứng với loại hàng hóa kinh doanh, và có giải pháp ngăn cháy giữa khu vực chứa hàng nguy hiểm cháy nổ với lối thoát nạn của cả nhà.
Trường hợp thực tế ở Kỳ Anh, Vũng Áng
Tôi từng khảo sát cho vài hộ kinh doanh gas dân dụng kết hợp ở tại khu vực Kỳ Anh. Vấn đề phổ biến nhất không phải thiếu bình chữa cháy, mà là bố trí chỗ ngủ ngay phía trên hoặc liền kề kho chứa bình gas, vi phạm trực tiếp yêu cầu “không bố trí chỗ ngủ trong khu vực sản xuất kinh doanh” đối với nhóm hàng hóa nguy hiểm cháy nổ. Sửa lỗi này đôi khi chỉ cần chuyển phòng ngủ sang khu vực khác trong nhà, chi phí không lớn nhưng nhiều hộ chưa để ý vì thói quen bố trí nhà từ trước khi luật mới có hiệu lực.
Một lỗi khác thường gặp ở nhà bán vật liệu xây dựng, sơn, dung môi: không có hệ thống thông gió cho khu vực chứa hàng, trong khi đây là yêu cầu bắt buộc với nhóm hàng dễ bay hơi, dễ cháy. Khắc phục bằng cách lắp quạt thông gió công nghiệp cỡ nhỏ, chi phí vài triệu đồng, thấp hơn nhiều so với rủi ro bị đình chỉ kinh doanh nếu cơ quan chức năng kiểm tra và phát hiện thiếu sót.
Góc nhìn của tôi về việc áp dụng luật mới
Tôi đánh giá quy định phân theo ba mức độ nguy hiểm cháy nổ là hợp lý, không đánh đồng nhà bán rau với nhà bán gas cùng một tiêu chuẩn. Nhưng thực tế triển khai ở tuyến xã, phường tại Hà Tĩnh vẫn chưa đồng đều, nhiều hộ kinh doanh nhỏ chưa được hướng dẫn cụ thể phải làm gì để đáp ứng, chỉ biết luật đã có hiệu lực qua báo đài. Đây là khoảng trống mà chủ nhà nên chủ động tìm hiểu thay vì chờ được nhắc nhở, vì mức phạt vi phạm quy định PCCC nhà ở kết hợp kinh doanh không hề nhỏ so với chi phí khắc phục ban đầu.
Hạn chế của việc tự đánh giá tại nhà là chủ hộ khó xác định chính xác nhà mình thuộc nhóm nguy hiểm cháy nổ nào theo phân loại hàng hóa kinh doanh. Trường hợp không chắc chắn, nên liên hệ đơn vị tư vấn PCCC hoặc cơ quan công an phòng cháy chữa cháy địa phương để được xác nhận cụ thể trước khi tự ý cải tạo.
Câu hỏi thường gặp
Nhà bán tạp hóa nhỏ có phải lắp hệ thống báo cháy không?
Không bắt buộc nếu hàng hóa kinh doanh không thuộc nhóm dễ cháy nổ. Yêu cầu bắt buộc với nhà tạp hóa thông thường là biển cảnh báo, biển chỉ dẫn và giải pháp ngăn cháy cơ bản giữa khu bán hàng và khu ở. Hệ thống báo cháy là yêu cầu riêng cho nhóm kinh doanh hàng nguy hiểm cháy nổ.
Nhà bán gas dân dụng cần chuẩn bị gì trước tiên?
Ưu tiên xử lý ngay việc không bố trí chỗ ngủ trong khu vực chứa bình gas, sau đó lắp thiết bị phát hiện rò rỉ khí và đảm bảo thông gió khu vực chứa hàng. Đây là ba điểm cơ quan chức năng thường kiểm tra đầu tiên với loại hình kinh doanh này.
Không đáp ứng quy định PCCC nhà ở kết hợp kinh doanh bị xử lý thế nào?
Mức xử phạt cụ thể tùy theo hành vi vi phạm và quy định xử phạt hành chính về PCCC hiện hành, có thể kèm theo yêu cầu đình chỉ hoạt động kinh doanh cho đến khi khắc phục xong. Chủ hộ nên chủ động khắc phục trước khi bị kiểm tra, thay vì chờ bị xử phạt mới sửa.
Cần khảo sát và tư vấn PCCC nhà ở kết hợp kinh doanh tại Hà Tĩnh, liên hệ hotline 0878.333.332. Nhà đang lắp thêm điện mặt trời mái nhà cũng nên tính luôn phương án PCCC cho khu vực đặt tủ điện, inverter trong cùng lần khảo sát. Tham khảo thêm quy định chi tiết tại Thư viện Pháp luật.
Để lại một bình luận