Lỗi PCCC thường gặp ở cơ sở sản xuất, kinh doanh hiếm khi là chuyện thiếu tiền mua bình chữa cháy. Theo bài viết của Phòng Cảnh sát PCCC Công an Hà Tĩnh đăng trên Báo Hà Tĩnh ngày 5/11/2026, từ đầu năm đến nay cả nước xảy ra 2.236 vụ cháy, làm 68 người chết, 84 người bị thương, thiệt hại hơn 674 tỷ đồng. Riêng 16 vụ nổ đã cướp đi 10 mạng người. Phần lớn nguyên nhân nằm ở những thói quen rất đời thường trong xưởng và cửa hàng.
Em đọc kỹ 7 nhóm thiếu sót mà lực lượng PCCC tỉnh liệt kê, rồi đối chiếu với những gì đội kỹ thuật Vietnamstech gặp khi đi khảo sát nhà xưởng, cửa hàng trên địa bàn Hà Tĩnh. Bài này sắp xếp lại các lỗi PCCC thường gặp theo mức độ nguy hiểm thực tế, kèm cách sửa rẻ nhất mà chủ cơ sở tự làm được trước dịp cuối năm.
Vì sao cuối năm là lúc lỗi PCCC thường gặp dễ thành tai nạn
Tháng 11 và tháng 12, nhiều xưởng ở Hà Tĩnh tăng ca chạy đơn Tết, kho chất hàng cao hơn mọi tháng. Cửa hàng thì sửa sang, sơn lại, kéo thêm đèn trang trí. Ba việc đó dồn vào cùng một thời điểm. Tải điện tăng, lối đi hẹp lại, thợ hàn ra vào liên tục. Trời trở rét, nhiều phòng trọ công nhân cắm thêm máy sưởi.
Cuộc thực tập chữa cháy quy mô cấp tỉnh năm 2026 tại Công ty TNHH MTV Bia Sài Gòn – Hà Tĩnh (phường Hà Huy Tập) chọn đúng một kịch bản kiểu này: công nhân hút thuốc, vứt tàn thuốc ở khu tank lên men, nơi khí metan tích tụ do thông gió kém. Diễn tập huy động hơn 470 người và 30 phương tiện cơ giới. Kịch bản là giả định, nhưng chuỗi nguyên nhân thì rất thật: một hành vi nhỏ gặp đúng điều kiện môi trường xấu.
7 nhóm lỗi PCCC thường gặp mà Công an Hà Tĩnh cảnh báo
Em giữ nguyên tinh thần của bài viết gốc, chỉ thêm phần nhận xét từ kinh nghiệm thi công.
1. Cải tạo, đổi công năng mà không đánh giá nguy cơ cháy
Đây là lỗi em thấy nguy hiểm nhất. Nhà kho cũ biến thành xưởng may, tầng trệt nhà ống chuyển thành tiệm sửa xe máy, nhưng hệ thống báo cháy và lối thoát vẫn giữ nguyên như thiết kế ban đầu. Trong lúc cải tạo, thợ hàn và cắt kim loại làm việc cạnh mút xốp, thùng carton mà không ai đứng giám sát. Lực lượng PCCC yêu cầu mọi công việc phát sinh nhiệt và lửa trần phải có biện pháp kiểm soát cùng người giám sát. Cách làm đơn giản nhất: dọn vật dễ cháy trong bán kính vài mét, đặt sẵn một bình bột cạnh chỗ hàn, và cử một người ở lại kiểm tra khoảng 30 phút sau khi thợ nghỉ, vì tàn lửa âm ỉ thường bùng lên muộn.
2. Thiết bị chữa cháy có nhưng không dùng được
Bình chữa cháy treo cao quá tầm với, bị kệ hàng che khuất, hoặc đã quá hạn kiểm tra. Đầu báo khói bị bọc nilon từ hồi sơn tường rồi để luôn. Có thiết bị mà không bảo dưỡng thì gần như bằng không có. Chủ cơ sở nên lập một tờ danh sách dán cạnh tủ điện, ghi vị trí từng bình và ngày kiểm tra gần nhất.
3. Hàng hóa lấn lối thoát nạn, khóa chèn cửa
Bài cảnh báo nêu rõ tình trạng hàng chất ở hành lang, cầu thang, thậm chí khóa hoặc chèn cửa thoát nạn để chống trộm. Em hiểu nỗi lo mất hàng của chủ kho. Tuy vậy, cửa thoát nạn có thể dùng loại khóa mở được từ bên trong bằng thanh đẩy, giá chỉ vài triệu đồng, vừa giữ an ninh vừa không chặn đường sống của công nhân.
4. Hệ thống điện chắp vá, quá tải
Dây dẫn không tương xứng với công suất, đấu nối tạm, ổ cắm kém chất lượng, hàng dễ cháy chất sát tủ điện. Mùa cao điểm, một xưởng cơ khí nhỏ cắm thêm hai máy hàn và một máy nén khí vào đường dây vốn chỉ tính cho đèn và quạt là chuyện em gặp không ít lần. Ít nhất nên lắp aptomat chống rò và kiểm tra nhiệt độ đầu cos bằng tay mỗi tuần: chỗ nào nóng ấm khác thường là chỗ cần thợ xem ngay.
5. Chủ quan, không tự kiểm tra
Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ 2024 (hiệu lực từ 1/7/2025) đặt trách nhiệm tự kiểm tra lên người đứng đầu cơ sở. Nhiều chủ xưởng chỉ dọn dẹp khi nghe tin đoàn kiểm tra sắp xuống. Cách đó không giúp gì khi cháy xảy ra vào 2 giờ sáng. Em khuyên mỗi tháng dành 20 phút đi một vòng theo đúng danh sách cố định, kèm một buổi hướng dẫn công nhân cách dùng bình và đường thoát.
6. Thiếu nội quy, tiêu lệnh hoặc dán sai chỗ
Nội quy PCCC và CNCH phải phù hợp với đặc điểm từng nơi và dán ở chỗ dễ thấy. Một xưởng gỗ dùng chung bản nội quy in sẵn của cửa hàng tạp hóa thì công nhân đọc cũng không biết phải làm gì với bụi gỗ hay máy chà nhám.
7. Chưa mua hoặc mua không đủ bảo hiểm cháy nổ bắt buộc
Bài viết của Công an tỉnh nhấn mạnh bảo hiểm không thay thế được phòng ngừa. Em đồng ý hoàn toàn. Quy định về đối tượng và mức mua đã thay đổi từ 15/9/2026, anh chị có thể xem lại phân tích chi tiết trong bài bảo hiểm cháy nổ bắt buộc đổi gì từ 15/9 để tránh bị phạt khi đoàn kiểm tra hậu kiểm.
Sửa lỗi PCCC thường gặp nào trước khi ngân sách có hạn
Nếu chủ cơ sở chỉ có vài triệu đồng và một buổi chiều, em sẽ ưu tiên theo thứ tự: mở thông lối thoát nạn, kiểm tra tủ điện và dây dẫn, rồi mới tới thay mới thiết bị. Lý do là trong các vụ cháy có thương vong, người chết thường vì không thoát ra được chứ không phải vì thiếu bình chữa cháy. Kinh nghiệm thi công hệ thống báo cháy cho những công trình quy mô lớn như Vinfast cho đội em thấy một điều: thiết bị hiện đại đến đâu cũng vô dụng nếu cửa thoát bị khóa.
Cũng phải nói thật một điểm hạn chế. Danh sách lỗi PCCC thường gặp này là cảnh báo chung, không thay cho việc xác định đúng nhóm cơ sở theo Phụ lục của Nghị định 105/2025/NĐ-CP. Một tiệm tạp hóa và một xưởng sơn có yêu cầu rất khác nhau. Tự kiểm tra theo danh sách chung chỉ giúp giảm rủi ro, chưa chắc đã đủ điều kiện pháp lý khi cơ quan chức năng kiểm tra định kỳ.
Nguồn tham khảo gốc: Báo Hà Tĩnh: Chủ động nhận diện, phòng ngừa cháy nổ tại cơ sở sản xuất, kinh doanh.
Câu hỏi thường gặp
Xưởng nhỏ dưới 10 công nhân có cần tự rà lỗi PCCC thường gặp không?
Có. Trách nhiệm của người đứng đầu cơ sở không phụ thuộc số lượng công nhân. Mức độ hồ sơ và tần suất kiểm tra của cơ quan chức năng mới khác nhau theo nhóm cơ sở.
Hàn cắt trong xưởng đang hoạt động cần chuẩn bị gì tối thiểu?
Dọn vật liệu dễ cháy quanh khu vực hàn, đặt bình chữa cháy trong tầm tay, có người giám sát trong lúc làm và kiểm tra lại sau khi kết thúc ít nhất 30 phút.
Đã mua bảo hiểm cháy nổ thì có cần đầu tư thêm thiết bị không?
Cần. Bảo hiểm chỉ bù một phần thiệt hại tài sản, không thay được điều kiện an toàn bắt buộc và không bảo vệ được tính mạng người lao động.
Công ty TNHH TM DV Tin Học Việt Nams (Vietnamstech) tư vấn, khảo sát và thi công hệ thống báo cháy, chữa cháy, đèn exit, bảo trì PCCC định kỳ cho nhà xưởng, cửa hàng, nhà trọ tại Hà Tĩnh, giúp chủ cơ sở rà và khắc phục lỗi PCCC thường gặp trước khi đoàn kiểm tra xuống. Văn phòng: 383 Trần Phú, TP Hà Tĩnh. Hotline 0878 333 332 (Thứ Hai đến Thứ Bảy, 7h30 đến 17h30).


Để lại một bình luận